Pinagbago
Sandra
Nang magising ako at makita ang kahon, labis akong natuwa. Binuksan ko ito at sinimulang tiklopin ang aking mga damit, inilalagay ang mga ito sa aparador. Hindi ko alam kung gaano katagal ako mananatili dito pero ayaw kong iwanan lang ang aking mga damit sa kahon na iyon. Kinuha ko ang aking mga libro at inilagay ang mga ito sa mesa sa tabi ng kama. Ang ilang mga maliliit na bagay ay nakahanap din ng kanilang lugar sa kwarto. Hindi na parang kulungan ang kwarto. Ngayon, parang may pag-asa na akong maging tunay na malaya. May kaunting lungkot pa rin akong nararamdaman, para kay Ryan. Hindi ko maintindihan kung bakit. Matagal ko siyang nakasama. Matapos ang lahat ng ginawa niya sa akin, paano ko pa magagawang magmalasakit? Pinilit kong alisin ang pakiramdam na iyon at patuloy na naghalungkat sa kahon. Kinuha ko ang kahon ng sapatos at naramdaman kong gustong bumagsak ng aking mga luha. Hindi ko akalaing makikita ko pa ang kahon na ito. Napagdesisyunan kong huwag itong buksan at inilagay sa ilalim ng kama. Hindi ko kailangan ng dagdag na luha. Araw-araw kong nami-miss ang aking ama. Siya ang aking unang bayani. Siya ang nagtaguyod ng lahat matapos umalis ang aking ina noong bata pa ako. Tumakas siya kasama ang isa sa mga kaibigan ng tatay ko sa boksing mula sa gym. Hindi ko na siya nakita mula noon at ayoko na siyang makita pa. Siya ang dahilan kung bakit Sandra ang gamit kong pangalan noong naging adulto ako. Pagkamatay ng aking ama, nagdesisyon akong ayokong hanapin ako ng aking ina. Legal kong pinalitan ang aking pangalan nang lumipat ako sa New York. Tanging ang mga taga-Ohio lamang ang tumatawag sa akin na Elizabeth. Hindi rin naman talaga ako tinawag ng aking ama sa pangalang iyon. Pangalan iyon ng aking ina, at hindi siya pabor doon, na maiintindihan naman. Sandra ang pangalan ng aking lola. Naalala ko siya ng may pagmamahal noong bata pa ako. Nanay ng tatay ko, pumanaw siya noong bata pa ako. Naalala ko na lagi niya akong binibigyan ng cookies at iba pang mga bagay na ginagawa ng mga lola. Hindi iyon ang pangalan ko pero tinatawag pa rin ako ng tatay ko sa pangalang iyon. Naalala ko pa ang sabi niya sa akin na kamukha ko daw ang lola ko. "Kamukhang-kamukha mo siya, Sand, parang nawawalang kakambal." Sa kanyang mga mata, lagi kong nakikita ang mga masayang alaala ng kanyang kabataan. Ang huling bagay sa kahon ay ang aking make-up bag. Binuksan ko ito. Ang tagong katotohanan. Ang mga kasinungalingan. Itinapon ko ito sa drawer at pumasok sa banyo.
"Miss Sandra?" narinig kong tawag ng babae habang kumakatok siya sa pintuan ng banyo. "Lalabas na ako sandali lang." Tinapos ko ang paghuhugas ng mukha at pagsesepilyo ng ngipin. Pagbukas ko ng pintuan, naghihintay siya nang matiisin. Isa siyang matandang babae na may mahigpit na buhol sa kanyang buhok. Naka-salamin siya na may manipis na frame at may suot na apron. Ang mukha niya ay nakangiti at parang lola ko ang dating, o baka dahil iniisip ko lang siya, alinman doon, napaka-welcoming ng babae. "Hello iha, ako si Miss Janet, nandito ako para tingnan kung kailangan mo ng malinis na mga linen. Dinala ko rin ang marumi mong labahin. Saan mo gustong ilagay ko ito?" Sinabi ko sa kanya na ilagay na lang sa kama at ako na ang bahala. Ginawa niya ang sinabi ko. "Nasaan ang laundry room? Hindi mo na kailangang labhan ang mga damit ko Miss Janet, kaya kong gawin iyon." Ang tanong ko ay tila nagpalito sa kanya. Sinimulan niyang ipaliwanag na siya ang tagapangalaga ng bahay sa probinsya. Nagtatrabaho rin siya sa townhouse. Sinimulan niyang ayusin ang kama ko. "Iha Sandra, gustung-gusto ko ang trabaho ko para kay" huminto siya. Inisip ko na baka sinabihan siyang huwag banggitin ang mga pangalan. Ngumiti ako sa kanya, "Naiintindihan ko Miss Janet, tinatawag ko siyang Smoke, nagpapasalamat ako na gusto mo ang trabaho mo." Ngumiti siya sa akin na parang nabunutan ng tinik na hindi ko siya pinilit tapusin ang kanyang hindi komportableng pangungusap. Tinapos niya ang pag-aayos ng kama ko, kinuha ang maruming damit mula sa banyo, at lumabas ng kwarto ko. Nagpasya akong bumaba patungo sa kusina. Nagsisimula na akong magutom.
"Magandang umaga Sandra!" Umalingawngaw ang boses ni Henry sa pasilyo. Pumasok ako sa kusina at ang amoy ng bacon ay lalong nagpataas ng antas ng gutom ko. Sumilip ako sa opisina ni Smoke. "Wala siya dito. Umalis siya kasama si Zeus ng maaga para kumuha ng karagdagang impormasyon na kailangan natin. Sinabi niyang babalik sila mamayang hapon." Naramdaman ko ang biglang pagkadismaya pero pinili kong huwag pansinin. "Tayo lang pala, Henry?" Ngumiti siya at tumango sa akin. Nilapag niya sa harapan ko ang isang plato na puno ng almusal ng magsasaka. Bacon, itlog, biskwit, patatas, at sa tabi nito ay isang maliit na mangkok ng gravy. Pagkatapos ay bumalik siya na may dalang kape. "Nakahain na ang almusal." Mukhang proud na proud siya sa sarili niya. Nagsilbi rin siya sa sarili niya, umupo sa tapat ko. Magaan lang ang usapan namin. Sinabi niya kung paano niya gustong magluto at masaya siyang pinapabayaan ni Miss Janet na magluto kapag sinusubukan niyang magpakasober. "Nag-bake ako na parang si Martha Stewart ng ilang linggo." Tumawa siya, "Kailangan mag-ehersisyo ng sobra ang mga tao, sinabi ni Mighty na kung tumaba pa siya, ikukulong niya ako sa iron room." Ngumiti siya ng may pagmamahal sa alaala ng kaibigan niya. Nalungkot ang puso ko nang malaman kong kinuha ni Ryan si Mighty sa kanila. Napansin niya ang kalungkutan ko at tumayo, lumapit sa akin at lumuhod. "Sandra, wala sa mga ginawa niya ang kasalanan mo, alam namin lahat iyon." Huminga siya ng malalim at ngumiti. "Nag-survive ka lang katulad namin." Tumayo siya at dinala ang mga pinggan namin sa lababo. Bago pa ako makapagsalita, nagsimula na siyang maghugas ng pinggan. Nagpasya akong iwan siya sa kanyang mga alaala.
Naglakad ako papunta sa pintuan sa harap. Ang dalawang guwardiyang nakatayo doon ay medyo nagbigay pa rin sa akin ng kaunting kaginhawaan. Tumingala ako at ngumiti sa kanila. "Pwede ba akong lumabas, kailangan ko lang ng sariwang hangin?" Pakiramdam ko ay parang bata ako habang nakatayo sa tabi ng mga lalaking ito. Walang nagsabi ng kanilang mga pangalan. Tumingala ako sa mas matangkad na guwardiya. Walang sumagot sa akin. Narinig kong may sinabi siya sa kanyang sarili. Humarap siya sa pintuan at inihatid ako palabas. "Sumunod ka." Yun ang unang beses na narinig kong magsalita ang isa sa kanila. Lumabas ako sa likod niya. Isa siyang kalbong lalaki. May maliwanag na berdeng mga mata siya. Parang kamukha niya si Hulk. Natawa ako sa sarili ko at tumingin siya sa akin. Hindi ko pa nakikita ang labas. Ang beranda ay napakaganda, napapalibutan ng mga bulaklak, at may wrap-around na beranda. Umupo ako sa duyan sa beranda at pumikit. Naririnig ko ang pag-awit ng mga ibon. Naririnig ko ang mga bubuyog na umaaligid sa mga bulaklak. Tumingala ako at ang guwardiya ay nakatayo pa rin doon na nakatingin sa harapan niya. Napaglabanan ako ng aking kuryusidad. "Ako si Sandra, ano ang pangalan mo?" Ngumiti ako sa kanya. Hindi siya sumagot agad. Medyo nag-relax ang kanyang tindig, "Jay." Hindi siya tumingin sa akin. "Ikinagagalak kitang makilala, Jay." Tumayo ako at iniabot ang aking kamay. Inabot niya ang kanyang kamay para kamayan ako nang marinig namin ang mga gulong na dumadaan sa graba. Agad niyang binaba ang kanyang kamay. Ibinaba ko rin ang aking kamay nang awkward.
Nakita kong may itim na SUV na pumarada sa driveway. Isa sa mga guwardiya na nakita ko noong unang gabi ang bumaba mula sa upuan ng driver. Tumingin ako kay Jay, nakatayo siyang parang estatwa muli. Sa tingin ko, isa itong mataas na opisyal. Pinanood ko siyang buksan ang bawat pinto. Nang bumaba si Smoke, tumingin siya sa akin at mabilis na umiwas ng tingin. Kakaiba. Sunod, pinalabas niya si Zeus, na tumingin din sa akin, parang malungkot na makita ako. Ano bang nangyayari sa mga lalaking ito ngayon? Pagkatapos ni Zeus, isa pang lalaki na nakasuot ng suit at kurbata ang bumaba mula sa likod na upuan. Tahimik siyang nakikipag-usap kay Smoke habang papalapit sila sa beranda. "Hey Sandra, kumusta ka ngayon, pwede ka bang sumunod sa amin?" Hindi ako binigyan ni Zeus ng pagkakataong sumagot at dire-diretso siyang pumasok sa bahay. Tumingin ako kay Jay at kumaway lang siya na parang nagsasabing, ikaw na muna. Pumasok ako sa pintuan. Sumunod si Jay sa likuran ko. Naririnig ko ang mahihinang pag-uusap sa kusina na papalayo patungo sa opisina ni Smoke. "Sinabi mo sa akin na magiging ligtas siya dito, Boss, sinabi mong mapapanatili namin siyang ligtas." Narinig kong medyo lumakas ang boses ni Henry at pagkatapos ay lumabas siya ng opisina at dumiretso sa pasilyo. Lumapit ako sa pintuan ng opisina at sumandal sa pader sa loob. Tumigil ang mahihinang usapan nang tumingin si Smoke at nakita akong nakatayo doon. "Hello Darling, pwede ka bang umupo dito sa upuan?" Dahan-dahan akong lumapit at umupo. Ipinakilala niya ang isa pang lalaki sa silid bilang abogado na madalas magtrabaho para sa brotherhood. Ngumiti si Mr. Coyan sa akin at nag-hello rin. Mukha siyang bata para sa posisyon niya. Mukha siyang maliit kumpara kay Smoke at Zeus. May mapulang buhok at may ilang pekas sa mukha. "Mrs. Burd, nandito ako para tulungan kang magkaroon ng maayos na hiwalayan, para matulungan kang makaalis ng walang takot na may susunod sa iyo kahit saan mo gustong pumunta. Maaari nating matapos ito sa loob ng dalawang araw." Mukha siyang gustong tumulong. Hindi ako nagsalita. Mas naiintindihan ko na ngayon kung bakit nagalit si Henry at lumabas. Lahat ng narinig kong sinabi.
Naramdaman kong may mga luha na gustong kumawala habang huminga ako ng malalim at tumingin diretso sa madilim na asul na mga mata ni Smoke. "Hindi na po, Mr. Coyan, mag-iimpake na lang ako ng mga gamit ko at aalis na ako bukas ng umaga. Akala ko magkasama tayo dito pero nagkamali ako. Baka naging pabigat na ako." Tumalikod ako at mabilis na lumabas ng opisina. "Sandra, sandali!" Narinig kong sumigaw si Smoke sa pasilyo pero pumasok ako sa kwarto at ikinandado ang pinto.
